RAVON onderzocht de verspreiding en risico’s van tien exotische vissoorten voor inheemse vissen en Nederlandse zoetwaterecosystemen.
De Noord-Aziatische modderkruiper is een exoot die lijkt op de inheemse grote modderkruiper.
De Noord-Aziatische modderkruiper (Misgurnus bipartitus) behoort tot de familie van de modderkruipers (Cobitidae). De soort vertoont zowel qua uiterlijk overeenkomsten met de inheemse grote modderkruiper (Misgurnus fossilis), beide hebben tien bekdraden . Het onderscheid is te maken op basis van het kleurpatroon. De grote modderkruiper heeft een donkerbruine tot roodbruine kleur met donkere lengtestrepen op de flanken. De Noord-Aziatische modderkruiper is meer olijfkleurig en egaler van kleur, met een gemarmerd tot spikkelachtig patroon en geen duidelijke lengtestrepen. Bij jonge dieren is dit patroon nog minder aanwezig. Die kunnen daardoor verward worden met exemplaren van de kleine modderkruiper, die ook licht gekleurd zijn. De kleine modderkruiper heeft echter een meer geblokt vlekkenpatroon en slechts zes bekdraden. De Noord-Aziatische modderkruiper wordt tot 18cm lang.
Noord-Aziatische modderkruipers planten zich voort vanaf het voorjaar tot in de zomer, waarbij er meerdere keren gepaaid kan worden. De eitjes worden afgezet tussen vegetatie waarbij het mannetje zich om het vrouwtje krult om de eiafzet te stimuleren.
De Noord-Aziatische modderkruiper komt van nature voor in stilstaand of zwak stromend water van moerassen langs riviertjes en meren, plassen, vijvers en rijstvelden. De soort leeft vooral in plantenrijke wateren met een modderige bodem. Ze zijn nachtactief en schuilen overdag tussen de vegetatie of ingegraven in de bodem. De soort voedt zich zoöplankton met macrofauna. Doordat de soort gebruik kan maken van darmademhaling is ze bestand tegen lage zuurstofgehalten.
De Noord-Aziatische modderkruiper komt oorspronkelijk voor in Azië, ten noorden van de Gele Rivier. De soort is te koop als aquariumvis, ook in Nederland en van daaruit waarschijnlijk vrijgelaten in de natuur. Binnen Europa is de soort ook geïntroduceerd in de Inn, een grensoverschreidend riviertje in Oostenrijk en Duitsland. In 2012 werd de Noord-Aziatische modderkruiper voor het eerst in Nederland aangetroffen, in de Tungelroyse beek in Limburg van waaruit de soort zich snel over de hele beek verspreid heeft en ook de grens is overgestoken naar België. De soort breidt zich sindsdien gestaag uit en is in 2020 ook aangetroffen in de Aalsbeek (12 kilometer stroomafwaarts via de Maas vanaf de Tungelroyse Beek).
De Noord-Aziatische modderkruiper is een exoot en geniet daarom geen bescherming in Nederland. De soort kan hybridiseren met andere Misgurnus-soorten waaronder de grote modderkruiper. Hiernaast komen bij deze soort een aantal ziekten voor, die overgedragen kunnen worden op andere soorten.
Zie ook